home      de kruiden      de kwaaltjes en remedies      herborist huren?      de webshop      winkelmand      contact      verkoopsvoorwaarden

de kruiden - G

 
Groot hoefblad - Petasites hybridus of Tussilago petasites

Kenmerken
Groot hoefblad is een plant uit de composietenfamilie (Asteraceae). Het is een in BelgiŰ en Nederland voorkomende plant met zeer grote bladeren die langs oevers van water groeit. De lange steel (tot 1 m hoog) met rozeachtige bloemen in een aar verschijnt voor de bladeren, die eind april, begin mei, uit de grond komen. Dit zijn de bloemen van de vrouwelijke plant.

Groot hoefblad is tweehuizig. De bloemen van de mannelijke plant verwelken snel. De vrouwelijke bloemen bevatten nectar, maar de mannelijke bloemen niet. Misschien daardoor zijn bij ons in de vrije natuur nog nooit vruchten bij groot hoefblad aangetroffen. Men denkt dat het toch ooit een ge´mporteerde plant is die zich hier heeft gevestigd. Gemengde populaties van mannelijke en vrouwelijke planten zijn nooit aangetroffen.

Langs het water is groot hoefblad een mooie plant, maar de soort wordt beschouwd als een zeer lastig onkruid door de wortelstokken die moeilijk te verwijderen zijn. Daarom wordt de plant ook wel allemansverdriet genoemd.

Vindplaats
In het voorjaar zie je eerst alleen de bloem verschijnen. Het zijn enorme knapen die recht uit de grond komen, roze rood en stevig. Als het groot hoefblad is uitgebloeid komt pas het blad tevoorschijn. Ook dit zijn stevige jongens. Je ziet ze het meest langs de slootkant. Het is typisch een plant die van een grenssituatie houdt: op de scheiding van land en water voelt hij zich het beste thuis. Het is een uitstekende plant om oevers die niet zijn beschoeid, vast te houden. De kruipende, dikke wortelstokken houden de grond goed bij elkaar. Op goed doorlatende en humusrijke gronden komt de plant het meeste voor. Wanneer eenmaal de bladeren zijn uitgespreid, dringt er nauwelijks meer licht tot de bodem door. Het schept een prima milieu voor slakken en wormen; een milieu waar de merel en lijster zich graag ophouden.
De bladeren die soms wel een doorsnee van een meter halen zorgen voor schaduwrijke plekken waar padden dol op zijn. En zo komt ze ook aan haar bijnaam: paddenblad.


Geneeskracht:
De wortelstok van het groot hoefblad werd gebruikt als slijmoplossend, zweet en urinedrijvend middel. Ook bezit het spasmolitische en pijnstillende eigenschappen. Het blad werd vroeger op zweren en pestbuilen toegepast. Tegenwoordig wordt groot hoefblad niet meer therapeutisch ingezet. Dit vanwege het hoge gehalte aan pyrrolizidinealkalo´den. Deze inhoudstof kan ge´soleerd, bij Úrg hoge doseringen en inwendig gebruik leverproblemen veroorzaken.

Folklore
In de middeleeuwen werd groot hoefblad Filiae ante Patrem genoemd, hetgeen betekent dat de dochters (de bloemen) voor de vader (de bladeren) tevoorschijn komen. De naam Pestwortel zou ook ontstaan zijn omdat het zoĺn woekerend onkruid is, maar andere bronnen denken dat die naam voortkomt uit het feit dat hij bij pest gebruikt werd.
De onderkant van de bladeren is wollig behaard en koel. Van die eigenschap werd in vroeger tijden graag gebruik gemaakt. In de zomer was het soms behoorlijk warm. Hou dan, zonder koelkast of diepvries, je boter maar eens vers. De boerinnen waren toen niet weinig blij als ze groot-hoefbladbladeren hadden om de boter te kunnen verpakken. Je kon de bladeren gemakkelijk buigen en ze hielden de warmte weg. De pakjes boter zaten goed koel en beschermd in het dikke inpakblad. Handig ook om te transporteren.
Als er geen groot hoefblad ter beschikking was deden klit- en zuringbladeren ook wel eens dienst als inpakmateriaal.
Om het hoofd koel of droog te houden legde de boer zoĺn blad op zijn kale knikker. Zeker als hij in de blakende zon of in de regen moest werken. En het schijnt dat landarbeiders het blad gebruikten om hun hoofd te beschermen tegen de felle zon.

Opgelet!
Groot hoefblad staat op de "verboden lijst" en mag dus niet inwendig worden gebruikt


 

Terug naar overzicht.

     
     
 
webdevelopment by www.faromedia.be